در نیروگاه های خورشیدی بزرگمقیاس، کاهش بازدهی اغلب به تدریج رخ میدهد و منجر به کاهش تولید و افزایش هزینههای پنهان میشود. این عوامل کوچک اما تأثیرگذار که به آنها میتوان لقب «قاتلان خاموش بازده» داد، در طول سالها به شکل تجمعی اثر میگذارند.
استفاده از کانکتورها و اتصالات نامناسب
کانکتورهای غیرهمبرند
یکی از مهمترین مشکلات، استفاده از کانکتورهای غیرهمبرند است. حتی کانکتورهای MC4-compatible که جفت تأییدشده نیستند، میتوانند باعث نقاط ضعف و خرابی در سیستم شوند و علاوه بر کاهش بازده، ممکن است باعث ابطال گارانتی تجهیزات شوند.
اتصال اشتباه کابلها
اتصال اشتباه یا ضعیف کابلها یکی دیگر از عوامل مهم است. یک اتصال ضعیف ممکن است باعث از دست رفتن صدها کیلوواتساعت انرژی شود. به همین دلیل چک کردن مسیر کابلها و نحوه اتصال باید به عنوان یک استاندارد اجرایی در نظر گرفته شود.
کشتاور نامناسب و نبود نشانگر
تنظیم نکردن صحیح کشتاور یا عدم استفاده از نشانگرهای نصب مناسب میتواند باعث گرم شدن بیش از حد اتصالات و کاهش بازده سیستم شود.
مسائل مکانیکی و کابلکشی
بیتوجهی به شعاع خمش کابل
اگر کابلها بیش از حد خم شوند، تنش مکانیکی ایجاد شده و میتواند منجر به میکروترکها و نقاط داغ شود. این مشکلات به مرور باعث افت بازده و خرابی تجهیزات میشوند.
انتخاب مقطع نامناسب کابل
انتخاب مقطع کوچک یا نادرست کابل در مسیرهای طولانی باعث افزایش مقاومت و تلفات پنهان میشود. همچنین این موضوع میتواند دادههای SCADA را غیرقابل اعتماد کند و تصمیمگیریهای عملیاتی را دچار خطا کند.
حفاظت و مدیریت تجهیزات
ارتینگ و حفاظت صاعقه
بسیاری از پروژهها ارتینگ و حفاظت صاعقه را برای بعد برنامهریزی میکنند. این تأخیر ممکن است تا زمان وقوع اولین طوفان یا صاعقه مشکلات جدی ایجاد کند و آسیبهای جبرانناپذیری به سیستم وارد کند.
طراحی حرارتی ناقص
طراحی نامناسب اتاقهای اینورتر و ترانسفورماتور باعث افزایش دما و کاهش عملکرد تجهیزات میشود. برای مثال، اگر تهویه یا سیستم خنککننده مناسب در نظر گرفته نشود، بازده کلی نیروگاه کاهش مییابد.
ارزیابی و پایش
برآورد نادرست سایه
سایهها، چه از درختان و چه سازههای اطراف، میتوانند به مرور درصد قابل توجهی از تولید انرژی را کاهش دهند. برآورد دقیق سایه در طراحی اولیه بسیار حیاتی است.
حذف تست حرارتی (ترموگرافی)
عدم انجام تست حرارتی منظم باعث میشود نقاط داغ پنهان شناسایی نشوند و تیم O&M تنها زمانی متوجه مشکل شود که خرابیها آشکار میشوند.
اعتبارسنجی SCADA
سیستمهای SCADA که اعتبارسنجی نشدهاند، نمیتوانند دادههای دقیق ارائه دهند. آلارمهای غیرفعال یا دادههای نامعتبر باعث تصمیمگیری نادرست و کاهش بازده میشوند.
مسائل نرمافزاری و مستندسازی
بهروزرسانی فریمور اینورتر
اگر فریمور اینورترها بهروز نشود، خطاهای نرمافزاری خاموش میمانند و بازده سیستم کاهش مییابد.
جدول طلایی و مستندات نامنظم
حذف «جدول طلایی» باعث اختلاف دائم درباره دادهها و معیارهای عملکرد میشود.
مستندات نامنظم و چند نسخه متفاوت از نقشهها باعث سردرگمی تیمهای O&M میشود و تعمیرات به تأخیر میافتند.
اهمیت تعمیر و نگهداری منظم
حتی اشتباهات کوچک، اگر به صورت تجمعی رخ دهند، میتوانند عمر مفید نیروگاه را کاهش دهند. عدم انجام تعمیرات دورهای و نگهداری مناسب باعث انباشت زیانها و کاهش محسوس بازده سیستم میشود.
نتیجهگیری
«قاتلان خاموش بازده» خودشان را سریع نشان نمیدهند، بلکه آرام و مداوم رخ میدهند تا جایی که تنها بازسازی کلی میتواند داراییهای نیروگاه را نجات دهد. پیشگیری از این مشکلات و توجه به جزئیات کوچک در طراحی، نصب و نگهداری، کلید حفظ بازده و طول عمر نیروگاههای خورشیدی بزرگمقیاس است.